Αρχική σελίδα » Διδακτορική έρευνα » Μαρία Τσαμπουράκη

Fantasy Literature: Rings in Translation, Διδακτορική διατριβή, 2017.

 

Η έρευνα εστιάζει στο κειμενικό είδος της μεταφρασμένης ελληνικής λογοτεχνίας του φανταστικού, το οποίο πολύ λίγο έχει απασχολήσει την μεταφρασεολογική έρευνα στο ζεύγος γλωσσών αγγλική-ελληνική. Πιο συγκεκριμένα, ερμηνεύει τις αποκλίσεις μεταξύ των δύο ελληνικών μεταφράσεων του επικού διηγήματος του Τζ. Ρ. Ρ. Τόλκιν Ο Άρχοντας των Δαχτυλιδιών (1954), το οποίο εκδόθηκε πρώτη φορά το 1985 και δεύτερη φορά το 2001 από τον εκδοτικό οίκο Κέδρος και την ίδια μεταφράστρια, κ. Χατζηθανάση-Κολλια. Επιχειρεί να αποκαλύψει τους μηχανισμούς που προκάλεσαν τις μεταφραστικές αλλαγές, τη σπουδαιότητά τους και το βαθύτερο νόημά τους.

Η αντιπαραβολική ανάλυση επιλεγμένων κεφαλαίων μεταξύ του πρωτοτύπου και των δύο μεταφρασμάτων που αφορούν σε διαχρονικά αφηγήματα (Somers και Gibson 1994; M. Baker 2005; 2006 a& b; 2007), όπως η αντίληψη του χρόνου, η επίγνωση του περιβάλλοντος, ο κοινωνικός αποκλεισμός και η περιθωριοποίηση, η ιστορική μνήμη, η κρατική εξουσία και υποδούλωση, ο πόλεμος, η αναπαράσταση του φύλου, “queer” ιδεολογία και η μετανάστευση, βασίζεται σε έναν συνδυασμό συγκριτικού, διαδικαστικού και αιτιολογικού μοντέλου μετάφρασης (Williams and Chesterman 2002) με απώτερο στόχο την παρατήρηση του διαφορετικού χειρισμού θεμελιωδών εννοιών στις δύο ελληνικές μεταφράσεις ή μεταξύ του κειμένου αφετηρίας και των μεταφρασμάτων. Η ανάλυση παρουσιάζεται σε τρία κεφάλαια, καθένα εκ των οποίων επικεντρώνεται στην τριμερή πραγμάτωση της οπτικής του Stuart Hall (1990/1992) σχετικά με τις πολιτιστικές σπουδές (κειμενικότητα, ιστορικά γεγονότα, πολιτική).

Τα ευρήματα, τα οποία καταδεικνύουν τη δυνατότητα της μετάφρασης να αναδομεί ευαίσθητα κοινωνικά ζητήματα μέσω της επαναδιαπραγμάτευσης του «φανταστικού» με την πάροδο των ετών, μπορούν αν θεωρηθούν σημαντικά καθώς αναδεικνύουν τη μετάφραση ως μία διαδικασία εξαρτώμενη από τις πολύπλευρες ανάγκες μίας μεταβαλλόμενης κοινωνίας, παρά ως αποτέλεσμα μίας συμπτωματικής διεργασίας.

Τριμελής επιτροπή: Δρ. Μαρία Σιδηροπούλου (επιβλέπουσα), Δρ. Χριστίνα Ντόκου, Δρ. Άννα Χατζηδάκη.

Στην επταμελή επιτροπή: Δρ. Ελισάβετ Τσαλίκη, Δρ. Ιωάννης Σαριδάκης, Σταματίνα Δημακοπούλου, Δρ. Πασχάλης Νικολάου.